داغ‌ترین پیش‌بینی‌های سیاسی و نظامی سال ۲۰۲۶ در سایت پلی‌مارکت

پلی‌مارکت (Polymarket) یک پلتفرم غیرمتمرکز برای بازارهای پیش‌بینی (Prediction Market) است که در آن کاربران می‌توانند با خرید و فروش سهام مرتبط با نتیجه رویدادهای دنیای واقعی، به پیش‌بینی و شرط‌بندی بپردازند. این پلتفرم که در سال ۲۰۲۰ راه‌اندازی شده، بر بستر بلاکچین اتریوم و شبکه پالیگان (Polygon) فعالیت می‌کند. جستجوهای گوگل برای عبارت Polymarket در ژانویه ۲۰۲۶ به رکورد تاریخی ۱۰۰ در شاخص Google Trends دست یافت که نشان‌دهنده رشد بی‌سابقه توجه عمومی به این پلتفرم است. با این حال، جستجو برای عبارت کلی‌تر «بازار پیش‌بینی» در همین بازه زمانی ۶۰ درصد کاهش یافته است، که نشان می‌دهد کاربران به طور خاص به دنبال خود پلی‌مارکت هستند تا مفهوم کلی بازارهای پیش‌بینی. پلی‌مارکت در سه‌ماهه اول ۲۰۲۶ بیش از ۱.۲۹ میلیون کیف پول فعال داشته و در ماه مارس ۲۰۲۶ به حجم معاملاتی ۲۵.۷ میلیارد دلاری دست یافته است. در ادامه این مقاله، به بررسی کامل نحوه کار، چالش‌ها، موضوعات داغ و ابعاد حقوقی این پلتفرم می‌پردازیم.

طرز کار پلی‌مارکت (Polymarket) چگونه است؟

برای استفاده از پلی‌مارکت، کاربران ابتدا باید یک کیف پول ارز دیجیتال متصل به شبکه پالیگان ایجاد کنند و آن را با استیبل‌کوین USDC شارژ نمایند. تمام تراکنش‌ها در این پلتفرم با استفاده از USDC انجام می‌شود که معادل یک به یک با دلار آمریکا است. سپس کاربران می‌توانند از میان هزاران بازار فعال، موضوع مورد نظر خود را انتخاب کنند. این موضوعات بسیار متنوع هستند و شامل رویدادهای سیاسی (مثل نتایج انتخابات میان‌دوره‌ای ۲۰۲۶ آمریکا)، اقتصادی، ورزشی (از جمله جام جهانی ۲۰۲۶ که بیش از ۳ میلیارد دلار حجم معاملاتی به خود اختصاص داد)، فناوری، فرهنگی و حتی رویدادهای جاری و پیش‌بینی‌های عجیب می‌شوند. هر بازار یک سوال بله/خیر یا چندگزینه‌ای دارد و کاربران با پیش‌بینی خود، سهام مربوط به یک نتیجه را خریداری می‌کنند. قیمت هر سهم بین ۰ تا ۱ دلار است و نشان‌دهنده احتمال وقوع آن رویداد از دید بازار محسوب می‌شود.

نکته مهم در مورد پلی‌مارکت این است که کاربران به جای شرط‌بندی با یک بنگاه‌دار (Bookmaker)، سهام خود را در یک دفترچه سفارش (Order Book) به سایر کاربران می‌فروشند یا از آنها می‌خرند. این ساختار غیرمتمرکز، پلی‌مارکت را از پلتفرم‌های شرط‌بندی سنتی متمایز می‌کند. پس از قطعی شدن نتیجه رویداد در دنیای واقعی، بازار تسویه می‌شود. سهام مربوط به پیش‌بینی درست، هر کدام ۱ دلار ارزش پیدا می‌کنند و سهام اشتباه، بی‌ارزش (۰ دلار) می‌شوند. برای تعیین نتیجه نهایی رویدادها، پلی‌مارکت از یک پیش‌بینی‌کننده غیرمتمرکز به نام UMA Optimistic Oracle استفاده می‌کند. کاربران می‌توانند نتیجه پیشنهادی را به چالش بکشند که این فرآیند را تا حدی غیرمتمرکز و قابل اعتماد می‌سازد. روند تسویه و داوری از مهم‌ترین بخش‌های پلی‌مارکت به شمار می‌رود که شفافیت آن برای اعتماد کاربران حیاتی است.

چالش‌ها و ریسک‌های اصلی پلی‌مارکت

با وجود جذابیت‌های فراوان، پلی‌مارکت با چالش‌ها و ریسک‌های جدی روبرو است. اولین و مهم‌ترین ریسک، دستکاری بازار (Market Manipulation) است. از آنجایی که نقدشوندگی (Liquidity) برخی بازارها پایین است، یک کاربر با سرمایه زیاد (که به آنها «نهنگ» یا Whale گفته می‌شود) می‌تواند با خرید یا فروش حجم بالای سهام، قیمت را به نفع خود تغییر دهد و باعث شود قیمت‌ها منعکس‌کننده نظر جمع نباشند. نمونه بارز آن، دستکاری در قراردادهای ۵ دقیقه‌ای بیت‌کوین است که در آن برخی کاربران با تأثیر بر قیمت لحظه‌ای بیت‌کوین، سود کلانی به دست آوردند. از ابتدای سال ۲۰۲۶ تا پایان ژوئن، حجم معاملات مشکوک در پلی‌مارکت به حدود ۲۰۰ میلیون دلار رسیده است. همچنین در ماه مه ۲۰۲۶، کنگره آمریکا تحقیقاتی را درباره معاملات نهانی در بازارهای جنگ آغاز کرد.

مشکل دوم، مسئله داوری (The Dispute Problem) است. علی‌رغم استفاده از اوراکل غیرمتمرکز، تعیین نتیجه رویدادهای پیچیده دنیای واقعی همیشه با ابهام همراه است. ممکن است تفسیرهای مختلف از یک رویداد وجود داشته باشد یا فرآیند اعتراض به نتیجه، طولانی و پرتنش شود. در سال ۲۰۲۶، بیش از ۱,۱۵۰ بازار با اختلاف در نتیجه‌گیری مواجه بوده‌اند. ریسک سوم، ریسک‌های امنیتی و فنی است. به عنوان یک پلتفرم مبتنی بر وب۳، پلی‌مارکت در معرض هک‌ها و نفوذهای امنیتی قرار دارد. در سال ۲۰۲۶، یک هک در بخش frontend پلتفرم به سرقت ۳.۱ میلیون دلار انجامید و یک حمله دیگر نیز ۶۶۰ هزار دلار خسارت وارد کرد. چالش چهارم، چالش‌های قانونی (Regulatory Challenges) است. پلی‌مارکت با نهادهای نظارتی درگیر بوده است. در سال ۲۰۲۲، کمیسیون معاملات آتی کالای آمریکا (CFTC) این شرکت را به دلیل فعالیت بدون ثبت‌نام، ۱.۴ میلیون دلار جریمه کرد. در نتیجه، پلی‌مارکت موافقت کرد که دسترسی کاربران آمریکایی را برای سه سال مسدود کند. در سال ۲۰۲۶ نیز نهاد نظارتی قمار نوادا علیه این پلتفرم اقدام حقوقی آغاز کرد. ریسک پنجم، ریسک قفل شدن سرمایه است؛ در زمان تسویه بازار یا در صورت بروز اختلاف، ممکن است دارایی کاربران برای مدتی در پلتفرم مسدود شده و قابل برداشت نباشد. سهم پلی‌مارکت از حجم معاملات بازارهای پیش‌بینی از ۳۵.۸ درصد در سه‌ماهه اول ۲۰۲۶ به ۳۰.۲ درصد در سه‌ماهه دوم کاهش یافته است.

موضوعات بحث‌برانگیز یک سال اخیر در پلی‌مارکت

در یک سال گذشته، موضوعات داغ و بحث‌برانگیز متعددی در پلی‌مارکت شکل گرفته‌اند که نشان‌دهنده تنوع و حساسیت بالای این پلتفرم است. در حوزه بلایای طبیعی و حوادث، آتش‌سوزی کالیفرنیا در ژانویه ۲۰۲۵ با حجم معاملاتی ۱.۲ میلیون دلار و پیش‌بینی سرعت گسترش و مهار آتش‌سوزی‌های فصلی از جمله موضوعات مورد توجه بوده‌اند. در حوزه زندگی شخصی و حریم خصوصی، پیش‌بینی پدر شدن اینفلوئنسر Clavicular با حجم ۱۶ میلیون دلار و شرط‌بندی روی بارداری و روابط شخصیت‌های مشهور، جنجال‌های زیادی به پا کرده است. معاملات نهانی (Insider Trading) نیز یکی از بحث‌برانگیزترین موضوعات بوده؛ از جمله پیش‌بینی دقیق تاریخ انتشار GPT 5.2 اوپن‌ای که سود ۱۳ هزار دلاری برای ۴ حساب به همراه داشت. همچنین حساب AlphaRaccoon با پیش‌بینی ۲۲ مورد از ۲۳ مورد لیست جستجوی گوگل، سود ۱.۱۵ میلیون دلاری کسب کرد و پس از جنجال، تغییر نام کاربری داد.

در حوزه دستکاری پیش‌بینی‌کننده (اوراکل UMA) و نتایج جنجالی، موارد متعددی ثبت شده است: اعلام «بله» برای توافق معدنی آمریکا و اوکراین در حالی که امضا نشده بود، اعلام «بله» برای #تحریم تیک‌تاک در حالی که تحریم نشد (درگیری ۱۲۰ #میلیون_دلاری)، و اعلام «نه» برای لباس رسمی زلنسکی با وجود تأیید رسانه‌ها (درگیری ۲۱۰ میلیون دلاری). در ۵ ماه اول ۲۰۲۶، بیش از ۱,۱۵۰ مورد اعتراض (dispute) در پلی‌مارکت ثبت شده است. در حوزه جغرافیای سیاسی و جنگ‌ها، پیش‌بینی حمله آمریکا به ایران با حجم معاملاتی بیش از ۵۲۹ میلیون دلار، بیش از ۱۷۰ بازار مرتبط با تنش‌های ایران و آمریکا، و بازارهای پیش‌بینی درباره جنگ اوکراین و حمله به ونزوئلا از جمله موضوعات داغ بوده‌اند. در ماه مه ۲۰۲۶، کنگره آمریکا تحقیقاتی درباره معاملات نهانی در بازارهای جنگ آغاز کرد. کاربران پلی‌مارکت همچنین پیش‌بینی می‌کنند که دولت آمریکا تا پایان ۲۰۲۶ وجود حیات فرازمینی را تأیید کند.

اقدامات نظارتی و پیامدهای آن برای پلی‌مارکت

پلی‌مارکت همواره زیر ذره‌بین نهادهای نظارتی بوده است. جریمه ۱.۴ میلیون دلاری CFTC در سال ۲۰۲۲ و تأثیرات آن در سال اخیر، ممنوعیت معامله کارمندان در Robinhood و Coinbase، و تشکیل ائتلاف Kalshi و Coinbase برای تدوین استاندارد مقابله با معاملات نهانی، همگی نشان‌دهنده فشار فزاینده بر این پلتفرم است. در ژانویه ۲۰۲۶، سناتورهای آمریکایی نامه‌ای به CFTC نوشتند و خواستار رسیدگی به معاملات مشکوک و نبود محافظت در برابر معاملات نهانی شدند. همچنین سه سناتور آمریکایی خواستار ممنوعیت شرط‌بندی نظامی در پلی‌مارکت شدند. با وجود این فشارها، جستجوی عبارت Polymarket در ژانویه ۲۰۲۶ به رکورد ۱۰۰ در گوگل ترندز رسید، در حالی که رقیب اصلی آن، Kalshi، با امتیاز ۷۷ در جایگاه دوم قرار گرفت. این نشان می‌دهد که توجه عمومی به پلی‌مارکت با وجود چالش‌های قانونی، همچنان در اوج خود قرار دارد. با این حال، جستجوی جهانی برای عبارت «بازار پیش‌بینی» در هفته ۹ تا ۱۵ اوت ۲۰۲۶ به ۱۷ کاهش یافت که ۸۳ درصد کمتر از اوج ۱۰۰ در هفته ۷ تا ۱۳ ژوئن ۲۰۲۶ است.

قوانین ایران در مورد شرط‌بندی و قمار

در حقوق ایران، قمار و شرط‌بندی به طور مطلق ممنوع و جرم محسوب می‌شوند. این ممنوعیت ریشه در شرع و قانون دارد و به تازگی با اصلاحات قانونی، برای مقابله با فعالیت‌های مجازی نیز به‌روزرسانی شده است. بر اساس مواد اصلاحی قانون مجازات اسلامی، قمار به هر بازی مبتنی بر شانس گفته می‌شود که در آن بازنده ملزم به پرداخت وجه یا مالی به برنده باشد. شرط‌بندی نیز توافق دو یا چند نفر برای پیش‌بینی یک رویداد خاص است که در آن بازنده ملزم به پرداخت به برنده می‌شود. بر اساس ماده ۷۰۵ اصلاحی، هر کس در فضای حقیقی یا مجازی مرتکب قمار یا شرط‌بندی شود، علاوه بر ضبط اموال و عواید حاصل از جرم، به جزای نقدی درجه شش یا معادل یک تا سه برابر ارزش اموال به‌دست‌آمده (هر کدام بیشتر باشد) محکوم می‌شود.

بر اساس ماده ۷۰۶ اصلاحی، راه‌اندازی یا اداره مکان یا فضای مجازی برای قمار و شرط‌بندی، حبس تعزیری درجه شش (تا ۲ سال حبس) و جریمه نقدی تا ۱۵۰ میلیون ریال را در پی دارد. حتی استفاده از کارت بانکی برای شرط‌بندی یا همکاری در طراحی سایت‌های قمار، معاونت در جرم محسوب شده و حساب‌های مرتبط مسدود می‌شوند. همچنین، برداشت مبالغ کلان از این سایت‌ها ممکن است به اتهام پولشویی منجر شود. بر اساس ماده ۶۵۴ قانون مدنی، هر نوع قمار و گرو‌بندی باطل است و هیچ دعوایی برای آن در دادگاه پذیرفته نمی‌شود. نکته قابل توجه این است که شرط‌بندی بین شرکت‌کنندگان در مسابقات سوارکاری، تیراندازی و شمشیربازی بر روی نتایج همان مسابقات، از شمول این مجازات‌ها مستثنی است. بنابراین، فعالیت در پلتفرم‌هایی مانند پلی‌مارکت از نگاه قوانین ایران، مصداق بارز قمار و شرط‌بندی محسوب شده و کاملاً غیرقانونی است.

توصیه به پرهیز از شرط‌بندی

توصیه به پرهیز از شرط‌بندی، صرفاً یک هشدار قانونی نیست، بلکه بر بنیان‌های شرعی، اخلاقی و اجتماعی استوار است. از منظر فقهی، شرط‌بندی عملی در حکم قمار و به شدت نهی شده است. مطابق فتوای برخی مراجع، تنها در صورتی که شرط‌بندی به صورت تفریحی و بدون جدیت باشد و طرفین خود را ملزم به انجام آن ندانند، اشکالی ندارد، اما این امر بسیار استثنایی است. از منظر اجتماعی، شرط‌بندی ورزشی در ایران به یک معضل اجتماعی تبدیل شده است که آثار زیانبار فردی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی به جا می‌گذارد. نهادهای مختلفی مانند نیروی انتظامی، وزارت ورزش و وزارت آموزش و پرورش برای کنترل آن هماهنگ شده‌اند. با توجه به دسترسی آسان به پلتفرم‌هایی مانند پلی‌مارکت از طریق فضای مجازی، خطر درگیر شدن با این آسیب‌ها بیش از پیش احساس می‌شود. آگاهی از این خطرات، اولین گام برای پیشگیری از افتادن در دام اعتیاد به قمار است.

عواقب اعتیاد به قمار

اعتیاد به قمار یک اختلال رفتاری جدی است که پیامدهای ویرانگری در تمام ابعاد زندگی فرد به همراه دارد. از ابعاد روانی، این اختلال از نظر بار بیماری، همتراز با اختلالات عمده اضطرابی و عاطفی است و با نشانه‌هایی مانند افسردگی شدید، اضطراب و وسواس همراه است. در ابعاد تحصیلی و شغلی، افت تحصیلی شدید در دانش‌آموزان و دانشجویان و کاهش شدید عملکرد شغلی از پیامدهای مستقیم آن محسوب می‌شود. از ابعاد مالی، قماربازان نه تنها سرمایه خود را از دست می‌دهند، بلکه اغلب در دام بدهکاری گرفتار می‌شوند و ممکن است به ورشکستگی برسند. احتمال طلاق در افراد معتاد به قمار سه برابر بیشتر از افراد عادی است و این اعتیاد زمینه‌ساز خشونت خانگی، فروپاشی خانواده و از دست رفتن اعتبار اجتماعی می‌شود.

آسیب‌های اعتیاد به قمار تنها به خود فرد محدود نمی‌شود و اطرافیان را نیز تحت تأثیر قرار می‌دهد. اعتیاد به قمار اغلب با اعتیاد به مواد مخدر همزمان رخ می‌دهد و وضعیت را پیچیده‌تر می‌کند. سن شروع قمار آنلاین در ایران به ۱۵ سالگی کاهش یافته است و جوانان ۱۸ تا ۳۰ ساله بیشترین آمار مراجعان برای درمان را تشکیل می‌دهند. با توجه به رشد پلتفرم‌هایی مانند پلی‌مارکت و افزایش دسترسی به آنها، خطر گسترش این آسیب در میان گروه‌های سنی جوانتر بیش از پیش وجود دارد. بنابراین، آگاهی‌بخشی درباره عواقب اعتیاد به قمار و پیشگیری از آن، یک ضرورت اجتماعی انکارناپذیر است که نیازمند همکاری همه نهادهای فرهنگی، آموزشی و قانونی می‌باشد.